პანდემიის დასაწყისიდან 8 თვე გავიდა - ინფექციონისტი ვირუსის შედეგებს აჯამებს

INTERNET დაიჯესტი

27 აგვისტო 16:53

ინფექციონისტი მაია ბუწაშვილი პანდემიის დაწყებიდან 8 თვეს აჯამებს. მისი დაკვირვვებით, კოვიდით დაავადებულებს განვითარებად ქვეყნებში უფრო კარგად უვლიან და მკურნალობენ, ვიდრე მსოფლიოში მედიცინის საუკეთესო დონის მქონე ქვეყნებში.

„კორონა პანდემიის დასაწყისიდან 8 თვე გავიდა. ამ პერიოდის შეჯამებით გარკვეულ ტენდენციებზე უკვე შეიძლება ლაპარაკი (თუმცა, რა თქმა უნდა, პანდემიის დასრულებამდე ეს ტენდენციები ჯერ კიდევ დრამატულად შეიძლება შეიცვალოს). მაგალითად, აშკარად გამოიკვეთა სიკვდილობის მაღალი მაჩვენებლები განვითარებულ ქვეყნებში.


თუ დიაგნოსტირებულ შემთხვევათა შორის სიკვდილობის პროცენტს (case fatality rate – CFR) შევხედავთ ქვეყნების მიხედვით, პარადოქსულ მაჩვენებლებს ვნახავთ. ცალკეული გამონაკლისების გარდა, მაღალგანვითარებულ ქვეყნებში კოვიდის დიაგნოზის მქონეთა სიკვდილის პროცენტი ძალიან მაღალია. მსოფლიოში კოვიდით გარდაცვლილთა დიდი ნაწილი სწორედ ევროპის რამდენიმე ქვეყანაზე და აშშ-ზე მოდის.


ამის ახსნას სხვადასხვა ფაქტორებით ცდილობენ, მაგალითად, იმით, რომ განვითარებად ქვეყნებში აღრიცხვიანობა ცუდად წარმოებს. შემთხვევათა საერთო რაოდენობა მართლაც შეიძლება აღრიცხვიანობის პრობლემასთან იყოს დაკავშირებული, მაგრამ, სიკვდილობის მაჩვენებელს ეს ფაქტორი ვერ ახსნის. ძნელად წარმოსადგენია, რომ ისეთი ქვეყნები, როგორიცაა აზერბაიჯანი, სომხეთი, საქართველო, თურქეთი და ა.შ. მალავდნენ გარდაცვლილებს. არადა, სტატისტიკურ მაჩვენებლებს თუ შევადარებთ, მართლაც უცნაური განსხვავებაა - სიკვდილობის მაჩვენებელი იტალიაში 13.5%, დიდ ბრიტანეთში 12.6%, საფრანგეთში 12%, ბელგიაში 11.9% და ა.შ., ხოლო მეორეს მხრივ, ბანგლადეშში 1.35%, აზერბაიჯანში 1.45%, სომხეთში 2%, თურქეთში 2.4% და ა.შ.


ხომ წარმოუდგენელია, რომ ამ უკანასკნელ ქვეყნებში კოვიდით დაავადებულებს უფრო კარგად უვლიან და მკურნალობენ, ვიდრე მსოფლიოში მედიცინის საუკეთესო დონის მქონე ქვეყნებში. სიკვდილობის მაჩვენებლების ასეთ განსხვავებას კიდევ უფრო უცნაურს ხდის ის ფაქტი, რომ განვითარებად ქვეყნებში უფრო ცუდად კონტროლირებადია და მაღალია იმ დაავადებების გავრცელება, რომელთა არსებობა ზრდის კოვიდ ასოცირებული სიკვდილის რისკს, მაგალითად, არტერიული ჰიპერტენზია, დიაბეტი და ა.შ.


ზოგიერთები სიკვდილობის მაჩვენებლების ამ განსხვავების მიზეზად ასახელებენ იმას, რომ განვითარებულ ქვეყნებში მაღალია ხანდაზმულთა პროცენტი და როგორც ვიცით, ამ ასაკობრივ ჯგუფში მეტია გართულებების და სიკვდილის რისკი. ეს შეიძლება გამოდგეს არგუმენტად, თუმცა, თუ გავიხსენებთ იაპონიას, სადაც ხანდაზმულთა პროცენტული წილი ერთ-ერთი ყველაზე მაღალია მსოფლიოში, ხოლო კოვიდით სიკვდილობა დაბალი, ეს არგუმენტიც ნაკლებ დამაჯერებელი ხდება.


იმ განვითარებად ქვეყნებს შორის, რომელთაც სიკვდილობის დაბალი მაჩენებლები აქვთ, სხვათა შორის ის ქვეყნებიცაა, რომლებმაც არ გაატარეს ან მცირე მასშტაბით გამოიყენეს კარანტინის და ჩაკეტვის ღონისძიებები, მაგალითად, მიანმარი და კამბოჯა.


მაღალი და დაბალი შემოსავლების მქონე ქვეყნებს შორის ამ განსხვავების ასახსნელად ალბათ ერთ-ერთი საყურადღებო ფაქტორი შეიძლება იყოს ის, რომ რაც უფრო განვითარებულია ქვეყანა, მით უფრო მაღალ დონეზე აქვს ხანგრძლივი მოვლის დაწესებულებების სისტემა. სიკვდილობის მაჩვენებლები კი სწორედ ამ დაწესებულებების ბინადართა შორის არის ძალიან მაღალი. მაგალითად, აშშ-ში დაახლოებით 17,000 ასეთი ტიპის დაწესებულებაა და მათში აგვისტოს დასაწყისის მონაცემებით, კოვიდის დიაგნოზი დაესვა დაახლოებით 400,000 ადამიანს, რაც კოვიდის საერთო შემთხვევების 8%-ია, ხოლო ამავე დაწესებულებებში ლეტალურად დასრულებული შემთხვევების წილი აშშ-ში კოვიდით გარდაცვლილთა საერთო რაოდენობის 41%-ია. შესაბამისად, შეგვიძლია ვივარაუდოთ, რომ სიკვდილობის ამხელა პროცენტი დასავლეთის ქვეყნებში მნიშვნელოვნად იყო განპირობებული ხანგრძლივი მოვლის დაწესებულებების (მათ შორის მოხუცთა სახლების) მაჩვენებლებით.


იმედია, ამ ქვეყნების ეს ცუდი გამოცდილება ბევრ რამეს გვასწავლის, რაც უნდა გავითვალისწინოთ მომავალი ეპიდემიების დროს. ინფექციის კონტროლის პრინციპების დაცვა სამედიცინო და განსაკუთრებით ხანგრძლივი მოვლის დაწესებულებებში ყველა ქვეყნისთვის უდიდეს პრობლემად რჩება და მუდმივ გაუმჯობესებას საჭიროებს“, - წერს ბუწაშვილი.


ცნობისთვის, ჩინეთში პნევმონიის აფეთქება 2019 წლის დეკემბერში დაიწყო. ჯანდაცვის მსოფლიო ორგანიზაციამ კორონავირუსთან დაკავშირებით პანდემია 2020 წლის 11 მარტს გამოაცხადა. ის გამოწვეულია კორონავირუსის აქამდე უცნობი შტამით.

დღის ჰოროსკოპი

29 სექტემბრის ასტროლოგიური პროგნოზი

რას გვირჩევენ ვარსკვლავები 29  სექტემბრისთვის ჯანმრთელობის, ბიზნესის და სიყვარულის მიმართულებით?
დღის ჰოროსკოპი

28 სექტემბრის ასტროლოგიური პროგნოზი

რას გვირჩევენ ვარსკვლავები 28 სექტემბრისთვის ჯანმრთელობის, ბიზნესის და სიყვარულის მიმართულებით?
დღის ჰოროსკოპი

27 სექტემბრის ასტროლოგიური პროგნოზი

რას გვირჩევენ ვარსკვლავები 27 სექტემბრისთვის ჯანმრთელობის, ბიზნესის და სიყვარულის მიმართულებით?
დღის ჰოროსკოპი

26 სექტემბრის ასტროლოგიური პროგნოზი

რას გვირჩევენ ვარსკვლავები 26 სექტემბრისთვის ჯანმრთელობის, ბიზნესის და სიყვარულის მიმართულებით?
NEW

„ვისოლი“ Smart Pay ფორმატის ავტოგასამართი სადგურების ქსელს ავითარებს

„ვისოლმა“ რუსთავში,  შარტავას ქ. #4-ში Smart Pay ფორმატის ავტოგასამართ სადგურ “სმარტის” სუპერმარკეტთან ერთად გახსნა და ქალაქში მომხმარებელს მგზავრობის და საწვავის ღირებულების გადახდის ახალ ფორმა შესთავაზა.
დღის ჰოროსკოპი

25 სექტემბრის ასტროლოგიური პროგნოზი

რას გვირჩევენ ვარსკვლავები 25 სექტემბრისთვის ჯანმრთელობის, ბიზნესის და სიყვარულის მიმართულებით?
NEW

საუზმის 5-წუთიანი რეცეპტები, რომლის მომზადებაშიც მხოლოდ ერთი დანადგარია საჭირო

როგორ იწყებთ დილას? არსებობენ ადამიანები, რომლებისთვისაც საუზმე ნაირნაირ სენდვიჩს, რძის ნაწარმს, კვერცხს, მურაბებს და ბლინებს ნიშნავს; ზოგისთვის კი ჭიქა ყავაც საკმარისია. ასეა თუ ისეა, ყველა ერთხმად თანხმდება: ჯანსაღი და გემრიელი საუზმე, არამხოლოდ ჯანმრთელობისთვისაა სასარგებლო, არამედ ის დღის ენერგიულად დაწყებაშიც გვეხმარება.  
დღის ჰოროსკოპი

24 სექტემბრის ასტროლოგიური პროგნოზი

რას გვირჩევენ ვარსკვლავები 24 სექტემბრისთვის ჯანმრთელობის, ბიზნესის და სიყვარულის მიმართულებით?
NEW

„ევროპაბეთი“თამაშის წესების შეცვლას განაგრძობს

„ევროპაბეთი“ მომხმარებლებს მაგიდის თამაშების ახალ, უალტერნატივო რეალობას, სათამაშო ინდუსტრიას კი კიდევ ერთ გამოწვევას სთავაზობს. 17 სექტემბრიდან ნარდი, ბურა და დომინო  „ევროპაბეთზე“ სრულიად უფასოა. პოპულარული სამაგიდო თამაშებით გართობა მსურველებს  0%-ანი კომპანიის წილით და ნულოვანი ბალანსით შეუძლიათ.  
დღის ჰოროსკოპი

23 სექტემბრის ასტროლოგიური პროგნოზი

რას გვირჩევენ ვარსკვლავები 23 სექტემბრისთვის ჯანმრთელობის, ბიზნესის და სიყვარულის მიმართულებით?
NEW

„თბილისის დებატების სკოლა“ აცხადებს მოსწავლეების შერჩევის კონკურსს

საერთაშორისო დებატების საგანმანათლებლო ასოციაციის (IDEA) წევრი ორგანიზაცია საქართველოს დებატებისა და განათლების ინსტიტუტი (GIDE) აცხადებს მოსწავლეთა მიღებას „თბილისის დებატების სკოლაში“, პროექტ „დებატები უკეთესი განათლებისთვის“ ფარგლებში, რომელიც მხარდაჭერილია გუდავაძე-პატარკაციშვილის ფონდის მიერ. კონკურსში მონაწილეობის მისაღებად, იმ მოსწავლეებს, ვისაც სურს დაეუფლოს დებატების ტექნიკას და კამათის ხელოვნებას, შეუძლიათ შეავსონ აპლიკაციის ფორმა ორგანიზაციის Facebook გვერდზე shorturl.at/dqzQ3
დღის ჰოროსკოპი

22 სექტემბრის ასტროლოგიური პროგნოზი

რას გვირჩევენ ვარსკვლავები 22 სექტემბრისთვის ჯანმრთელობის, ბიზნესის და სიყვარულის მიმართულებით?